Tìm hiểu về Phương pháp định giá P/B

Phương pháp định giá P/B được nhiều nhà đầu tư lựa chọn và áp dụng phổ biến. Dựa vào chỉ số P/B các NĐT có thể định giá cổ phiếu và đưa ra quyết định chính xác hơn. Vậy định giá cổ phiếu theo phương pháp P/B là gì? Mời các bạn cùng Chứng khoán Trí Đức tìm hiểu qua bài viết sau đây.

Phương pháp định giá P/B là gì?

1. Chỉ số P/B là gì? 

Chỉ số P/B (Price-to-Book ratio) là tỉ lệ giá thị trường của một cổ phiếu so với giá trị sổ sách của chính cổ phiếu đó. Tỷ số này cho biết giá của mỗi cổ phiếu hiện đang gấp bao nhiêu lần tài sản ròng của doanh nghiệp.

Phương pháp định giá P/B - Khái niệm

2. Cách tính Chỉ số P/B

Chỉ số P/B được tính theo công thức sau:

Hoặc 

Trong đó:

    • Price: Giá thị trường của một cổ phiếu tại thời điểm giao dịch
    • Giá trị sổ sách của một cổ phiếu (BV) được xác định bằng công thức:

Ví dụ: Khi xem thông tin cổ phiếu HPG tại thời điểm ngày 02/7/2022 tại wichart các bạn thấy thông số như sau:

Phương pháp định giá P/B - Công thức 1

Báo cáo tài chính quý 1 năm 2022, có dữ liệu như sau:

Phương pháp định giá P/B - Công thức 2

Vài tài sản vô hình trên bảng cân đối kế toán là 545.825 triệu đồng

Giá cổ phiếu tại ngày 02/7/2022 (p): 22.4 nghìn đồng.

Áp dụng công thức trên ta tính được:

Theo đó ta tính được

Hiện nay, các thông tin về hệ số P/B luôn có sẵn và dễ dàng tìm kiếm được trên các trang báo điện tử thông tin tài chính, chứng khoán. Do đó các nhà đầu tư không cần phải mất nhiều thời gian để tính toán nữa mà có thể nhanh chóng có được số liệu về tỉ số này.

3. Ý nghĩa của chỉ số P/B và phương pháp định giá P/B

Chỉ số P/B phản ánh giá trị cổ phiếu trên thị trường đang cao hay thấp hơn bao nhiêu lần so với giá trị ghi sổ của doanh nghiệp.

Chỉ số P/B được các nhà đầu tư sử dụng để dự đoán khả năng tăng trưởng của cổ phiếu trong tương lai cũng như để đánh giá xem giá trị cổ phiếu có bị định giá thấp hơn so với giá trị thực hay không, từ đó đưa ra được quyết định đầu tư tối ưu nhất.

Khi chỉ số P/B ở mức cao 

  • Cho thấy nhà đầu tư đang kỳ vọng vào tương lai của cổ phiếu nên sẵn sàng trả một số tiền cao hơn giá trị sổ sách của doanh nghiệp
  • Chỉ số này ở mức cao có thể là nhờ doanh nghiệp có lợi thế cạnh tranh bền vững, hoặc tài sản của doanh nghiệp chất lượng, khả năng tạo ra được nhiều lợi nhuận.

Ví dụ: Cổ phiếu MWG tại thời điểm ngày 02/7/2022

Phương pháp định giá P/B - Cổ phiếu MGB

Giá thị trường P: 70.3 nghìn đồng

BV: 29.78 nghìn đồng 

P/B = 70.3/29.78 = 2,36 lần

Vậy chỉ số P/B của MWG đang được định giá khá cao, nhà đầu tư sẵn sàng chi trả hơn 2,36 lần giá trị ghi sổ để sở hữu cổ phiếu này.

Khi chỉ số P/B ở mức thấp 

  • Phản ánh việc các nhà đầu tư đang đánh giá được tình hình kinh doanh của doanh nghiệp không mấy khả quan nên họ chỉ muốn chi trả mức giá thấp hơn cả giá trị sổ sách để mua cổ phiếu. 
  • Khi chỉ số này rơi xuống mức thấp hơn 1, có thể thị trường đang cho rằng giá trị tài sản của doanh nghiệp đó đang bị thổi phồng quá mức hoặc không hiệu quả hoạt động không cao. Trong trường hợp này, nhà đầu tư không nên đầu tư vào cổ phiếu vì giá trị tài sản này sẽ sớm bị giảm về đúng giá trị thật của nó.

Ví dụ: cổ phiếu FLC tại thời điểm ngày 02/7/2022:

Phương pháp định giá P/B - Cổ phiếu FLC

Giá thị trường P: 5.8 nghìn đồng

BV: 12.75 nghìn đồng 

P/B = 5.8/12.75 = 0.45 lần

Vậy chỉ số P/B của FLC đang được định giá thấp, nhà đầu tư chỉ sẵn sàng chi trả hơn 0.45 lần giá trị ghi sổ để sở hữu cổ phiếu này.

4. Chỉ số P/B bao nhiêu là tốt?

Chỉ số P/B bao nhiêu là tốt? Thực tế không có câu trả lời tuyệt đối chính xác. Nhưng công ty có thiên hướng tăng trưởng, bền vững thường sẽ có chỉ số P/B rất cao và công ty tiềm năng tăng trưởng thấp, rủi ro cao thường có P/B thấp.

Tuy nhiên, đối với những nhà đầu tư mới tham gia vào thị trường, nên đầu tư vào các doanh nghiệp có P/B nằm trong mức được cho là phù hợp với P/B trung bình ngành  vì những doanh nghiệp này sẽ ổn định hơn, tồn tại ít rủi ro hơn và khả năng ứng biến khi gặp biến động sẽ nhạy hơn. 

Đối với các nhà đầu tư đã có kinh nghiệm lâu năm trên thị trường chứng khoán, họ sẽ thường quan tâm đến hai yếu tố chính:

  • Khi doanh nghiệp có mức tăng trưởng cao và lợi nhuận từ cổ phiếu là bền vững thì chấp nhận chỉ số P/B ở mức cao. 
  • Khi doanh nghiệp thiên về chất lượng nhiều hơn thì chỉ số P/B có thể không cần phải quá cao.
  • Đối với doanh nghiệp hoạt động kém hiệu quả, chất lượng tài sản thấp thì P/B thấp cũng không phải là khoản đầu tư hấp dẫn.

Phương pháp định giá P/B - bao nhiêu là tốt

5. Phương pháp định giá cổ phiếu theo chỉ số P/B

Để xác định được P/B có đang ở mức tốt và cổ phiếu có đang được định giá đúng hay không, nhà đầu tư có thể so sánh chỉ số này với:

Cách 1

So sánh với đối thủ cùng ngành hoặc với mức trung bình ngành: 

Phụ thuộc vào từng ngành đặc thù và tình hình chung trên thị trường mà tỉ lệ P/B sẽ có mức độ cao thấp khác nhau. Với cùng một tỉ số P/B cụ thể, có thể nó là tốt với ngành này nhưng lại thể hiện trạng thái doanh nghiệp bất ổn ở một ngành khác. Do đó, việc so sánh sẽ giúp nhà đầu tư đưa ra được đánh giá khách quan hơn.

Ví dụ: P/B trung bình của ngành ngân hàng tại thời điểm 20/7/2022 là 1,7 Lần (nguồn Wichart). Trong khi đó P/B của các cổ phiếu ngành ngân hàng như: VCB: 3,0 lần; TCB: 1,4; ần; MBB: 1,5 lần; SHB: 1,2 lần

Như vậy so với P/B trung bình ngành (1,7 lần), cổ phiếu TCB, MBB, SHB đang rẻ hơn so với trung bình ngành.

Cách 2:

So sánh với số liệu P/B quá khứ của chính doanh nghiệp: 

Giả định chỉ số P/B không đổi nhiều qua các năm trước, nhà đầu tư nên tiến hành mua vào ngay khi P/B thấp hơn đáng kể P/B trung bình quá khứ.

Ví dụ: P/B trung bình của cổ phiếu VCB trong 5 năm là: 3,5 lần

Hiện tại P/B của VCB đang dao động quanh mức 3,0 lần. 

Như vậy nếu VCB vẫn duy trì được hiệu quả kinh doanh ổn định thì mức giá hiện tại đang khá hấp dẫn.

6. Ưu và nhược điểm của phương pháp định giá P/B

Ưu điểm

  • Có thể định giá được cả những doanh nghiệp thua lỗ vì giá trị ghi sổ thường luôn dương nên định giá bằng P/B sẽ luôn là duơng. Trong khi đó EPS có thể âm trong nhiều trường hợp và lúc này P/E sẽ hoàn toàn không có ý nghĩa. 
  • P/B ít khi thay đổi còn EPS thay đổi thường xuyên nên khi EPS biến động quá lớn, sử dụng P/B sẽ giúp nhà đầu tư phân tích hiệu quả hơn.
  • Phù hợp khi sử dụng phân tích công ty có phần lớn tài sản mang tính thanh khoản cao như ngân hàng, tài chính, bảo hiểm và đầu tư. 

Nhược  điểm

  • Giá trị ghi sổ có thể không phản ánh đúng giá trị thị trường của tài sản vì đôi lúc giá trị sổ sách được ghi nhận từ nhiều năm trước và đến hiện tại thì không đúng nữa. Ví dụ một miếng đất của công ty là tài sản được ghi sổ từ 5 năm trước đến thời điểm hiện nay đã tăng giá lên hàng chục lần nhưng giá trị sổ sách chỉ ghi nhận được giá gốc ban đầu của miếng đất mà thôi. Chính vì vậy nếu chỉ dựa vào P/B để kết luận có nên đầu tư vào cổ phiếu của công ty này là không chính xác.
  • Chỉ số P/B chỉ phản ánh giá trị tài sản hữu hình của doanh nghiệp mà bỏ qua các giá trị tài sản vô hình như thương hiệu, phát minh sáng chế, tài sản trí tuệ, uy tín, … Tuy nhiên những giá trị vô hình này lại là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp gia tăng lợi thế cạnh tranh, tăng lợi nhuận ròng từ đó làm tăng giá cổ phiếu.

Để có được kết quả đánh giá tối ưu nhất và đưa ra được quyết định đầu tư mang lại lợi nhuận cao thì nhà đầu tư nên vận dụng chỉ số P/B kết hợp với các chỉ số tài chính khác cũng như xem xét kỹ càng các yếu tố về lợi nhuận, tốc độ tăng trưởng, lợi thế cạnh tranh, độ an toàn hay rủi ro về mặt tài chính, ngành kinh doanh của doanh nghiệp, điều kiện vĩ mô như lạm phát, lãi suất, tốc độ tăng trưởng GDP, …

Trên đây là những kiến thức về chỉ số P/B và phương pháp định giá P/B. Hy vọng qua bài viết này, nhà đầu tư sẽ có thể hiểu hơn về P/B là gì và ý nghĩa của nó trong thị trường chứng khoán. Chúc các bạn đầu tư thành công.

Xem thêm:

Để lại một bình luận