Tổng quan về chu kỳ kinh tế là gì?

Chu kỳ kinh tế là gì? Các giai đoạn của chu kỳ kinh tế? Cách khắc phục chu kỳ kinh tế là gì? Hãy cùng tìm câu trả lời cho các câu hỏi trên trong bài viết dưới đây.

Chu kỳ kinh tế là gì?

Chu kỳ kinh tế hay còn gọi là chu kỳ kinh doanh là thuật ngữ dùng để thể hiện sự biến động của GDP thực tế tạo nên sự luân phiên của nền kinh tế theo trình tự ba giai đoạn, lần lượt gồm: suy thoái, phục hồi và hưng thịnh. Theo đó, một cuộc suy thoái được coi là bắt đầu khi một nền kinh tế trải qua hai quý liên tiếp với tình trạng tăng trưởng GDP thực tế có giá trị âm.

GDP chính là tổng giá trị bằng tiền của tất cả các sản phẩm, dịch vụ cuối cùng được sản xuất trong nước, trong một thời gian nhất định nào đó.

Chu kỳ kinh tế là gì?

Vì sao có chu kỳ kinh tế

Các chu kỳ ngắn hạn được cho là kết quả tự nhiên của các yếu tố thị trường, do sản xuất dư thừa, tiêu dùng thấp. Đây là quan điểm của Sismondi, được cho là đối lập với những quan điểm đưa ra trước đó, cho biết, nguyên nhân dẫn đến chi kỳ kinh tế chín là do các điều kiện bên ngoài như dịch bệnh, chiến tranh,…

Khi kinh tế tăng trưởng nhanh chóng, doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh sẽ phát triển, từ đó mức lương của người lao động cũng gia tăng. Nhờ đó, họ có nhiều tiền hơn để chi tiếu, sản lượng hàng hóa cũng tăng lên, doanh nghiệp lại tiếp tục phát triển và mở rộng quy mô.

Thị trường như vậy sẽ dẫn đến điều tất yếu là các doanh nghiệp sẽ gia tăng mức độ cạnh tranh. Các doanh nghiệp tăng mức độ cạnh tranh bằng cách sản xuất lượng lớn hàng hóa, từ đó sẽ dẫn đến dự cung. Họ buộc phải giảm giá để kích cầu, từ đó khiến cho lợi nhuận doanh nghiệp giảm, cắt giảm mức lượng người lao động khiến cho nền kinh tế bị suy thoái.

Cuối cùng, mức giá sẽ đến ngưỡng đủ thấp để khiến nguồn cầu tăng, lợi nhuận lợi tăng lên và một chu kỳ kinh tế mới lại diễn ra. Đây chính là cách một chu kỳ kinh tế mới hoạt động.

Chu kỳ kinh tế là gì - Nguyên nhân

Các giai đoạn của chu kỳ kinh tế là gì?

Một chu kỳ kinh tế thông thường sẽ gồm 4 giai đoạn chính. Cụ thể:

  • Giai đoạn đáy: Đây chính là điểm thấp nhất của chu kỳ, hay còn gọi là TROUGH. Giai đoạn đáy là giai đoạn suy thoái nhất của nền kinh tế.
  • Giai đoạn tăng trưởng: Giai đoạn tăng trường là giai đoạn phát triển từ đáy lên đỉnh của một chu kỳ kinh tế. Trong giai đoạn tăng trưởng, hầu jeets các hoạt động kinh tế sẽ đều mở rộng và gia tăng. Mặc dù trong đó, cũng có một số lĩnh vực kinh tế đặc thù, riêng lẻ có thể không tăng trưởng.
  • Giai đoạn đỉnh: Ngược lại với giai đoạn đáy, giai đoạn đỉnh chính là điểm cao nhất của một chu kỳ kinh tế, hay còn gọi là PEAK. Đây chính là giai đoạn phát triển nhất của nền kinh tế.
  • Giai đoạn suy thoái: Đây là giai đoạn từ sau khi nền kinh tế đã phát triển đến đỉnh rồi bắt đầu suy giảm dần xuống đáy.

Trong giai đoạn suy thoái, hầu hết các hoạt động kinh tế đều giảm sút. Đỉnh và đáy của chu kỳ kinh tế được xem là điểm ngoặt của một chu kỳ.

Chu kỳ kinh tế là gì - Giai đoạn

Đặc điểm nhận biết các chu kỳ kinh tế cụ thể như sau:

  Giai đoạn phục hồi Giai đoạn tăng trưởng Giai đoạn đỉnh Giai đoạn suy thoái
Các hoạt động kinh tế GDP, hoạt động sản xuất, kinh doanh ổn định, bắt đầu tăng trưởng Các chỉ tiêu đo lường có sự tăng tốc mạnh mẽ trong tăng trưởng kinh tế Các chỉ tiêu đo lường có sự giảm tốc Các chỉ tiêu đo lường cho thấy được sự suy giảm hoàn toàn
Tình hình việc làm Lượng người lao động mất việc giảm, tỷ lệ thất nghiệp vẫn còn cao. Doanh nghiệp chưa có xu hướng tuyển lao động mới, chỉ tuyển thời vụ và yêu cầu người lao động tăng ca. Bắt đầu tuyển mới nhân viên toàn thời gian, tỷ lệ thất nghiệp giảm Giảm tốc độ tuyển dụng lao động, tỷ lệ thất nghiệp vẫn giảm nhưng tốc độ chậm lại Chỉ giảm giờ làm, ngừng tuyển lao động mới. Tình hình xấu đi sẽ bắt đầu sa thải lao động, tăng cao tỷ lệ thất nghiệp.
Tình hình chi tiêu và đầu tư sản xuất Tăng đầu tư bất động sản, chi tiêu cho hàng hóa lâu bền. Đồng thời tăng đơn đặt hàng các trang thiết bị sản xuất đơn giản. Xu hướng đầu tư vfa chi tiêu tăng rõ ràng, doanh nghiệp cũng bắt đầu đặt hàng các trang thiết bị phức tạp trong các ngành công nghiệp nặng và ngành xây dựng Chi tiêu cho các tài sản cố định duy trì đà tăng trưởng, tuy nhiên, tốc độ bắt đầu có dấu hiệu giảm dần. Giảm chi tiêu các ngành sản xuất công nghiệp, đầu tư bất động sản giảm, giảm chi tiêu hàng hóa lâu bền, đơn đặt hàng các trang thiết bị mới cũng giảm.
Lạm phát Lạm phát bừa và tiếp tục giảm Lạm phát có dấu hiệu tăng nhẹ Lạm phát bắt đầu tăng tốc Lạm phát giảm tốc độ nhưng bắt đầu có độ trễ.

Xét về ý thuyết, chu kỳ kinh tế có thể khiến bạn nghĩ rằng có thể dự đoán trước với mức đô diễn ra đều đặn và tuần hoàn. Nhưng trên thực tế, rất khó có thể đoán trước được một chu kỳ kinh rế bảo nó diễn ra không đều đặn. Các chu kỳ kinh tế lặp đi lặp lại theo thời gian nhưng không định kỳ. Quy mô và sức ảnh hưởng của từng chu kỳ cũng khác nhau.

Ảnh hưởng của chu kỳ kinh tế đến thị trường chứng khoán là gì?

Thị trường chứng khoán là nơi phản ánh những kỳ vọng tương lai của mỗi một doanh nghiệp và nền kinh tế nói chung. Đồ thị chu kỳ kinh tế và thị trường chứng khoán có những điểm tương đồng nhất định. Tuy nhiên, biểu đồ của chứng khoán lại thường đi trước biểu đồ chu kỳ kinh tế của một quốc gia.

Khi nền kinh tế bắt đầu ở giai đoạn suy thoái, thị trường chứng khoán cũng đã chạm đáy. Và khi kinh tế bắt đầu chạm đáy thì thị trường chứng khoán bắt đầu có những dấu hiệu khởi sắc và tăng nhẹ. Theo các chuyên gia, giá thị trường chứng khoán sẽ tăng mạnh nhất khi nền kinh tế bắt đầu bước vào giai đoạn phục hồi. Và ngược lại, khi nền kinh tế bắt đầu bước vào thời gian tăng trưởng mạnh mẽ nhất, cũng là lúc thị trường chứng khoán suy thoái và đi xuống.

Nhờ mối quan hệ mật thiết của thị trường chứng khoán và chu kỳ kinh tế, nhà đầu tư có thể quyết định thời điểm mua vào và bán ra các mã cổ phiếu hợp ý nhất. Dự đoán được sự tăng giá của các mã cổ phiếu, từ đó đưa ra những lựa chọn phù hợp.

Chu kỳ kinh tế là gì - Chu kỳ kinh tế ảnh hưởng đến chứng khoán

Cách ứng phó với chu kỳ kinh tế là gì?

Chu kỳ kinh tế biến động không theo bất cứ một quy luật nào và cũng sẽ không có 2 chu kỳ liên tiếp giống nhau. Và trên thực tế, chưa có bất kỳ công thức hay phương pháp nào có thể dự đoán được chính xác thời gian một chu kỳ kinh tế xảy ra. Do đó, các biện pháp đối phó với một chu kỳ kinh tế được đông đảo các nhà đầu tư quan tâm.

Tùy thuộc vào nguyên nhân dẫn đến chu kỳ mà có những biện pháp đối phó khác nhau. Có 2 hướng đối phó với chu kỳ kinh tế được các nhà đầu tư tin tưởng áp dụng hiện nay:

  • Theo chủ nghĩa Keynes: Chu kỳ kinh tế được hình thành từ thị trường thiếu sự hoàn hảo khiến cho tổng cầu bị biến động. Do đó, bạn cần áp dụng các chính sách quản lý tổng cầu của thị trường. Khi nền kinh tế bị thu hẹp thì áp dụng các chính sách nới lỏng và ngược lại, khi nền kinh tế bị khuếch trương thì cần thắt chặt lại.
  • Theo chủ nghĩa kinh tế tự do mới: Chu kỳ kinh tế xảy ra do sự can thiệp của chính phủ hoăc là di các cú sốc cung ngoài dự kiến. Do đó, cách đối phó với chu kỳ kinh tế theo chủ nghĩa này chính là điều chỉnh các cú sốc cung và hạn chế sự can thiệp của chính phủ vào đây.

Chu kỳ kinh tế là gì - Cách ứng phó với chu kỳ kinh tế

Dự báo một chu kỳ kinh tế

Vậy cách dự báo một chu kỳ kinh tế là gì?

Mặc dù chưa có công thức hay bất cứ một phương pháp nào có thể dự báo chính xác một chu kỳ kinh tế, tuy nhiên, các mô hình và công thức có tính chất dự báo cũng đang dần được các chuyên gia nghiên cứu và xây dựng.

Với rất nhiều những biến số và hệ phương trình, các mô hình kinh tế định lượng được nhận xét có khả năng khá cao có thể dự đoán được một chu kỳ kinh tế. Tiên phong trong sự phát triển của các công cụ dự báo chu kỳ kinh tế có thể kể đến những cái tên đã vô cùng nổi tiếng như: Jan Tinbergen, Lawrence Klein,…

Lời kết

Trên đây là những kiến thức tổng quan nhất về chu kỳ kinh tế là gì? Từ đó, các nhà đầu tư có thể thấy chu kỳ kinh tế là một hiện tượng không thể thiếu trong bất kỳ nền kinh tế nào. Các giai đoạn của chu kỳ kinh tế không giống nhau với những biểu hiện khác biệt. Đồng thời, tùy thuộc vào cách nhận định nguyên nhân dẫn tới mà cũng có rất nhiều cách để ứng phó với chu kỳ kinh tế. Nếu bạn còn có những thắc mắc khác liên quan đến bài viết, vui lòng liên hệ với chứng khoán Trí Đức hoặc điền form bên dưới để được giải đáp.

Xem thêm:

Để lại một bình luận